22 augustus 2017 - “Het is genoeg! Het is genoeg! Ik heb morgen examen op school!”. Het waren woensdagavond de laatste wanhopige kreten van Kian Loyd delos Santos, een 17-jarige student van Caloocan City in het noorden van Manila. De twee politiemannen die kort daarop Kian met drie kogels door het hoofd om het leven brachten droegen zelfs geen uniform en rapporteerden aan hun oversten dat hij zich tegen zijn arrestatie verzet had en op hen geschoten had.

Maar dat verhaal hield niet lang stand want verschillende ooggetuigen bevestigden dat Kian door de agenten in de nabijheid van zijn huis plots werd vastgegrepen, geslagen en met een T-shirt over het hoofd werd afgevoerd. Deze feiten werden bovendien gefilmd door een beveiligingscamera in de buurt.

Kian stond niet op de lijst van drugsverdachten en was door zijn medestudenten, familie en dorpsgenoten gekend als een goedgehumeurde student die geen agressieve woorden gebruikte en zelfs bang was om alleen in het donker te slapen. Om de studies van Kian en zijn broers en zussen te kunnen bekostigen, werkte zijn moeder Lorenza al een tijdje in Saoedi-Arabië.

Kian en zijn familie waren verre van het enige slachtoffer in de oorlog tegen de drugs die vorige week in alle hevigheid heropflakkerde. In anti-drugs operaties in Caloocan City, Quezon City, Bulacan en Manila vielen in totaal bijna 100 slachtoffers. Na de eerste dag van die operatie beoordeelde president Duterte publiekelijk de “oogst” van 32 doden in Bulacan als “mooi” en hoopte hij op minstens hetzelfde aantal doden per dag om het drugsprobleem te kunnen uitroeien. Mensenrechtenverdedigers noemde hij samenzweerders die hij later nog wel zou aanpakken en de voorzitter van de Filipijnse Mensenrechtencommissie noemde hij een dwaas. 

Het is niet de eerste keer dat de president met dergelijke uitspraken publiekelijk de politie aanmoedigt om zoveel mogelijk drugsverdachten te vermoorden en zo het klimaat van straffeloosheid verder aanwakkert. De verlenging van de krijgswet in Mindanao, de heropflakkerende oorlog tegen de drugs en de publieke vingerwijzigingen naar mensenrechtenverdedigers en critici van het beleid wijzen meer en meer naar een regelrecht terreurbewind van een president die dronken lijkt van macht.  

Kian is ondertussen al het 31ste kinderslachtoffer in de oorlog tegen de drugs. In tegenstelling tot vorige moorden is er nu gelukkig wel sprake van een brede publieke verontwaardiging. Na een lange reeks van steunbetuigingen van sociale organisaties, de kerksector en progressieve politici doet de politie momenteel verbeten pogingen om de opgelopen schade te beperken. Toch doen de argumenten die pas na de feiten werden gegeven het reeds slechte imago van de politie eerder kwaad dan goed. Anticiperend op de verwachte omslag in de publieke opinie namen nu ook de met de president geallieerde senatoren en volksvertegenwoordigers een kritischere houding aan en drongen ze aan op een onafhankelijke onderzoekscommissie, het gebruik van body camera’s door politie in actie en een discussie over het budget van de politie dat in 2018 met 11% zal toenemen.

Het budget voor overheidshospitalen zal in 2018 met 28% dalen, hoewel het tegen de grondwet is, en  sommige politici trachten om de nationale Mensenrechtencommissie helemaal geen budget meer te geven. Dit toont aan in welke richting de mensenrechten in de Filipijnen evolueren alsook de noodzaak voor het werk van de KIYO partners om respect voor kinder- en mensenrechten en voor een rechtvaardige Filipijnse maatschappij, voluit te blijven steunen.

Door Roger Camp – KIYO Programmafacilitator Filipijnen.

Voor meer informatie, lees:

http://bulatlat.com/main/2017/08/19/progressives-slam-killing-minor-rising-deaths-police-anti-drug-ops/

http://opinion.inquirer.net/106541/damage-control-2#ixzz4qRbu4tMM

http://www.standaard.be/cnt/dmf20170823_03030958